|
|
| (Nie pokazano 33 wersji utworzonych przez 10 użytkowników) |
| Linia 1: |
Linia 1: |
| '''The 6502 C compiler''' | | '''cc65''' to pakiet kompilatora języka [[C]], [[asembler]]a, menedżera bibliotek oraz konsolidatora. Pierwsza wersja została napisana w 1989 roku przez Johna R. Dunninga i była wersją [http://en.wikipedia.org/wiki/Small-C Small-C] na [[Atari 8-bit|małe Atari]]. Obecnie rozwijana wersja (działająca wyłącznie w trybie [http://pl.wikipedia.org/wiki/Kompilacja_skro%C5%9Bna kompilacji skrośnej]), potrafi kompilować pod różne komputery oparte o [[procesor]] [[6502]], jak i 65816 (np. różne odmiany Atari 8-bit, Commodore C64/C128/C16/C116 i inne, Apple II, Nintendo NES...). Pakiet rozwijany jest pod przewodnictwem Ullricha von Bassewitza. |
|
| |
|
| Sam program piszemy na PC w dowolnym edytorze tekstu jak Notatnik czy [[CodeGenie]] itp, a kompilator C czyli cc65 zamieni nam go na kod maszynowy 6502.
| | == Skład pakietu == |
| Cały pakiet programów do tworzenia w C znajdziemy na stronie domowej projektu
| | * ar65 - program do tworzenia bibliotek *.lib i operacji na nich |
| [http://www.cc65.org CC65] | | * ca65 - [http://pl.wikipedia.org/wiki/Makroasembler makroasembler] dla procesorów 6502, 65C02 i 65816 |
| | * cc65 - skrośny kompilator języka C, tworzący kod źródłowy asemblera ca65 |
| | * cl65 - proste w użyciu narzędzie do kompilacji i konsolidacji, będące nakładką na ca65, cc65, co65 i ld65 |
| | * co65 - program narzędziowy do konwersji [http://pl.wikipedia.org/wiki/Plik_obiektowy plików obiektowych] w formacie [http://www.6502.org/users/andre/o65/fileformat.html o65] do postaci źródeł asemblera ca65 |
| | * od65 - object dumper - pokazuje zawartość plików obiektowych (symbole, eksporty, importy, segmenty) |
| | * da65 - [http://pl.wikipedia.org/wiki/Deasembler deasembler] produkujący pliki w formacie asemblera ca65 |
| | * grc - kompilator "zasobów" .grc dla środowiska GEOS z C64/Apple II |
| | * ld65 - [http://pl.wikipedia.org/wiki/Konsolidator konsolidator] |
|
| |
|
| | == Odnośniki zewnętrzne == |
| | * [https://cc65.github.io/ Strona domowa CC65] |
| | * [http://en.wikipedia.org/wiki/Cc65 cc65] w Wikipedii |
|
| |
|
| Możemy też od razu wpaść na ftp-a [ftp://ftp.musoftware.de/pub/uz/cc65/ ftp.musoftware.de/pub/uz/cc65/] i pobrać plik z bibliotekami dla Atari XE/XL '''cc65-atari-2.10.0-1.zip''' oraz plik z kompilatorem przeznaczonym dla konkretnej platformy OS/2, Linux, Windows, np. '''cc65-win32-2.10.0a-1.zip''' czyli Windows.
| | [[Kategoria:Emulacja]] |
| | | [[Kategoria:Języki programowania]] |
| | |
| Jeśli mamy już ściągnięte oba pliki, znajdujemy dla nich miejsce na którejś z partycji (np. C) i rozpakowujemy je do np. katalogu C:\CC65
| |
| | |
| Teraz musimy jeszcze ustawić troche zmiennych środowiskowych, aby kompilator, linker wiedział gdzie co jest. W przypadku rodziny Windows 9x, dopisujemy w pliku AUTOEXEC.BAT:
| |
| | |
| | |
| <pre>
| |
| PATH=%PATH%;C:\CC65\BIN
| |
| | |
| SET CC65_INC=C:\CC65\INCLUDE
| |
| SET CC65_LIB=C:\CC65\LIB
| |
| SET LD65_CFG=C:\CC65\DOC
| |
| </pre>
| |
| | |
| W przypadku Windows 2000, XP, robimy to następująco:
| |
| | |
| <br />
| |
| <tt>
| |
| Mój Komputer -> Właściwości -> Zaawansowane -> Zmienne środowiskowe -></tt> dopisujemy w oknie <tt>Zmienne systemowe</tt>, czyli klikamy <tt>"Nowa"</tt> i uzupełniamy oba pola <tt>"Nazwa zmiennej"</tt> i <tt>"Wartość zmiennej"</tt> podobnie jak ma to miejsce w AUTOEXEC-u.
| |
| | |
| <br />
| |
| Teraz resetujemy komputer i możemy zacząć bawić się CC65 pod Windowsem.
| |
| | |
| <br />
| |
| W katalogu C:\CC65\BIN znajdują się wszystkie pliki wykonywalne pakietu cc65:
| |
| <pre>
| |
| ar65 - program do tworzenia bibliotek *.lib i operacji na nich, np. ar65 l atari.lib
| |
| wyswietli nam listę modułów wchodzących w skład bibioteki atari.lib
| |
| | |
| ca65 - makro assembler dla procesorów 6502, 65C02 i 65816
| |
|
| |
| cc65 - kompilator języka C przeznaczony dla rodziny procesorów 6502
| |
|
| |
| cl65 - kompilator i linker w jednym
| |
|
| |
| co65 - programik do konwersji skompilowanych plikaów objektowych do postaci źródeł assemblerowych
| |
| od65 - object dumper - pokazuje zawartość plików obiektowych (symbole, eksporty, importy, segmenty)
| |
|
| |
| da65 - disassemler, stosuje zapis strawny na makro assemblera ca65
| |
|
| |
| grc - to się Atarowcom nie przyda, bo jest to kompilator dla systemu GEOS z C64
| |
|
| |
| ld65 - linker, czyli programik który składa do kupy wszystko i tworzy atarowskiego exe-ka
| |
| </pre>
| |
| | |
| Teraz wypadałoby coś skompilować, czas więc na nieśmiertelny przykład, pewnie w Basic'u też to pisaliście.
| |
| | |
| <b><u>Przykład 1:</u></b>
| |
| <pre>
| |
| #include < stdio.h >
| |
| | |
| int main (void)
| |
| {
| |
| printf("Hello, world!\n");
| |
| return 0;
| |
| }
| |
| </pre>
| |
| | |
| Nasz program zapiszemy do pliku np. "hello.c", aby go skompilować piszemy "<b>cl65 -O -t atari hello.c -o hello.xex</b>" i to wszystko, powstał plik HELLO.XEX który możemy już wczytać spod DOS-a. Uruchomienie go bezpośrednio nic nie da, musi być uruchomiony spod DOS-a.
| |
| <br />
| |
| <br />
| |
| Parametry które przekazaliśmy kompilatorowi cl65 oznaczają (wielkość liter jest rozróżniana):
| |
| <pre>
| |
| -O optymalizacja kodu, tworzy optymalniejszy kod maszynowy
| |
| -t sys docelowy system, domyślnie jest to C64 :P
| |
| -o plik nazwa pliku wyjściowego
| |
| </pre>
| |
| Wywołanie <b>cl65</b> to najszybszy i najprostszy sposób kompilacji. Skompilowany program domyślnie ładuje się od <b>$2E00</b>, startuje od <b>$2E01</b>, maksymalna długość skompilowanego programu może wynieść <b>$8E20</b> bajtów. Stos programowy liczy <b>$0800</b> bajtów pamięci. Strona zerowa używana jest od bajtu <b>$82-$FF</b>.
| |
| <br />
| |
| <br />
| |
| | |
| | |
| Domyślne ustawienia dla linkera (plik ATARI.CFG):
| |
| <pre>
| |
| MEMORY {
| |
| ZP: start = $82, size = $7E, type = rw, define = yes;
| |
| HEADER: start = $0000, size = $6, file = %O;
| |
| RAM: start = $2E00, size = $8E20, file = %O; # $8E1F: matches upper bound $BC1F
| |
| }
| |
| SEGMENTS {
| |
| EXEHDR: load = HEADER, type = wprot;
| |
| CODE: load = RAM, type = wprot, define = yes;
| |
| RODATA: load = RAM, type = wprot;
| |
| DATA: load = RAM, type = rw;
| |
| BSS: load = RAM, type = bss, define = yes;
| |
| ZEROPAGE: load = ZP, type = zp;
| |
| AUTOSTRT: load = RAM, type = wprot;
| |
| }
| |
| FEATURES {
| |
| CONDES: segment = RODATA,
| |
| type = constructor,
| |
| label = __CONSTRUCTOR_TABLE__,
| |
| count = __CONSTRUCTOR_COUNT__;
| |
| CONDES: segment = RODATA,
| |
| type = destructor,
| |
| label = __DESTRUCTOR_TABLE__,
| |
| count = __DESTRUCTOR_COUNT__;
| |
| }
| |
| SYMBOLS {
| |
| __STACKSIZE__ = $800; # 2K stack
| |
| }
| |
| </pre>
| |
| | |
| Jednak jakiekolwiek zmiany w pliku <b>*.CFG</b> nie zostaną zauważone jeśli
| |
| będziemy kompilować używając komendy <b>"-t atari"</b>, trzeba ją zastąpić przez <b>"-C atari.cfg"</b>. Jeśli chcemy mieć też wpływ na typ CPU dla którego będzie generowany kod, lepiej jeśli rozbijemy proces generowania pliku wyjściowego na kompilację, asemblację i linkowanie, wtedy wszystko będzie pod kontrolą.
| |
| | |
| <pre>
| |
| cc65 -O --cpu 6502 -t atari hello.c -o hello.s
| |
| ca65 -t atari hello.s -o hello.o
| |
| ld65 -C atari.cfg -o hello.xex atari.o hello.o atari.lib
| |
| </pre>
| |
| | |
| Kompilator <b>cc65</b> tworzy z pliku <b>hello.c</b> plik <b>hello.s</b>,
| |
| następnie makro assembler <b>ca65</b> z pliku <b>hello.s</b> tworzy <b>hello.o</b> i ostatecznie linker <b>ld65</b> z pliku <b>hello.o</b> i przy pomocy biblioteki <b>atari.lib</b> i <b>atari.o</b> oraz pliku konfiguracyjnego <b>atari.cfg</b> tworzy wykonywalny plik Atari <b>hello.xex</b>
| |
| | |
| Jeśli chcemy aby kod programu był wykonywany na 65816, zmieniamy zapis
| |
| <b>--cpu 6502</b> na <b>--cpu 65816</b>. Czyż nie jest to cudownie proste :).
| |
| | |
| <b><u>Przykład 2:</u></b>
| |
| <pre>
| |
| #include < stdio.h >
| |
| | |
| int main (void)
| |
| {
| |
| char str1[30],str2[30];
| |
| int i;
| |
|
| |
| puts("wprowadz lancuch 1"),gets(str1);
| |
| puts("wprowadz lancuch 2"),gets(str2);
| |
| | |
| for (i=0; str1[i]==str2[i]; i++)
| |
| {
| |
| }
| |
|
| |
| if (str1[i]==0) // standard ansi, ciag znakow zakonczony zerem
| |
| {
| |
| puts("oba lancuchy sa identyczne");
| |
| return 0;
| |
| }
| |
| | |
| puts("lancuchy sa rozne");
| |
|
| |
| return 0;
| |
| }
| |
| | |
| Progamik pyta się o dwa łańcuchy znaków, potem je porównuje i informuje czy łańcuchy są identyczne, czy też różne. Jest jeszcze biblioteczna funkcja C -> "strcmp" która porówna ciągi, ale przecież jej użycie byłoby zbyt proste :)
| |
| | |
| <b><u>Przykład 3:</u></b>
| |
| <pre>
| |
| /* clock example: countdown */
| |
| #include < stdio.h >
| |
| #include < time.h >
| |
| | |
| void wait ( int seconds )
| |
| {
| |
| clock_t endwait;
| |
| endwait = clock () + seconds * CLK_TCK ;
| |
| while (clock() < endwait) {}
| |
| }
| |
| | |
| int main ()
| |
| {
| |
| int n;
| |
| printf ("Starting countdown...\n");
| |
| for (n=10; n>0; n--)
| |
| {
| |
| printf ("%d\n",n);
| |
| wait (1);
| |
| }
| |
| printf ("FIRE!!!\n");
| |
| return 0;
| |
| }
| |
| </pre>
| |
| Programik zlicza od 10 do 0, wypisując stosowny komunikat na ekranie. Jest to też przykład wykonania opóźnienie z użyciem "time.h"
| |
| | |
| | |
| Nie ma jednak róży bez kolców. Wstawianie wstawek assemblerowych musi odbywać się poprzez pliki z rozszerzeniem *.s, a tak zwiększona liczba plików nie sprzyja ogólnej czytelności projektu. Przydzialana programowi pamięć w zasadzie mieści się w granicy $2000-$BFFF, troche mało jeśli ktoś myśli o większym projekcie. Problem z pamięcią miał też autor atarowskiej wersji systemu [[Contiki]], który posłużył się specjalnie okrojoną wersją DOS - PicoDos aby tylko wcisnąć więcej kodu poniżej adresu $2000.
| |
| | |
| | |
| {{stub}}
| |